Postępowanie spadkowe – jak je przeprowadzić i od czego zacząć.

W poprzednim wpisie rozpocząłem omawianie zagadnień związanych z szeroko pojętym postępowaniem spadkowym.

            Zachęcam do lektury tego artykułu, ponieważ stanowi on niejako wstęp do zagadnień związanych ze sprawami spadkowymi.

            Jeżeli uważnie go przeczytałeś, wiesz już zapewne, że do rozpoczęcia regulowania spraw spadkowych (niezależnie od tego czy zdecydujesz się na to w formie notarialnej czy sądowej) będą potrzebne akty stanu cywilnego. I to właśnie od tego należy zacząć.

            Jak jednak samo postępowanie przeprowadzić w praktyce oraz czym rożni się spadkobranie prowadzone u notariusza od tego sadowego?

            Już odpowiadam.

            W pierwszej kolejności chciałbym wskazać, iż zarówno prawomocne postanowienie sądowe w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku, jak i poświadczenie dziedziczenia dokonane przez notariusza, z prawnego punktu widzenia są równoważne.

            Dokumenty te są dokumentami urzędowymi i mają taką sama moc prawną.

            Oznacza to w szczególności, iż posiadając jeden z powyższych dokumentów możesz rozpocząć porządkowanie spraw spadkowych po zmarłym.

            W szczególności możesz np. dokonać aktualnych wpisów w księgach wieczystych, jeżeli zmarły pozostawił po sobie nieruchomości.

            W tym miejscu warto wskazać, iż w przypadku poświadczenia dziedziczenia sporządzanego przez notariusza możemy mieć do czynienia zarówno w tak zwanym dziedziczeniem ustawowym (gdy spadkodawca nie pozostawił testamentu) jak i testamentowym (gdy spadkodawca sporządził testament).

            Jedynym ograniczeniem dotyczącym postępowania spadkowego u notariusza w przypadku dziedziczenia testamentowego, jest to, że notariusz nie może sporządzić poświadczenia dziedziczenia w oparciu tak zwany o testament szczególny.

            Czym natomiast jest ten testament szczególny?

            W tym zakresie należy sięgnąć do regulacji ustawowych art. 952 – 954 Kodeksu Cywilnego Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93)

https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19640160093

            Jeżeli natomiast spadkodawca sporządził testament notarialny lub własnoręczny, nie ma przeszkód aby sprawę spadkowa w tym zakresie rozwiązać u notariusza.

            Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, może wydawać się, iż przeprowadzenie postępowania spadkowego u notariusza jest prostsze niż postępowanie sądowe.

            Ja na to odpowiem dwuznacznie -i tak i nie.

            W czy może tkwić problem w zakresie postępowania spadkowego u notariusza?

            Otóż w tej sytuacji wszyscy spadkobiercy (zarówno ustawowi jak i testamentowi) muszą stawić się u notariusza osobiście.

            Ponadto wszyscy oni muszą być zgodni w zakresie postępowania spadkowego – muszą złożyć tak zwany zgodny wniosek w tym przedmiocie.

            Dotyczy to zarówno spadkobierców ustawowych jak i testamentowych.

            I to właśnie w powyższym zakresie może tkwić zasadniczy problem i ograniczenie dotyczące przeprowadzania spraw spadkowych u notariusza.

            Należy bowiem podkreślić, iż jeśli w dniu zaplanowanej czynności nie stawią się wszyscy spadkobiercy, bądź tez nie będą oni zgodni w zakresie wniosku i postępowania spadkowego, notariusz nie będzie mógł przeprowadzić czynności – do poświadczenia dziedziczenia po prosu nie dojdzie.

            Czy podobne ograniczenia występują również w przypadku postępowania sadowego?

            Na to pytanie postaram się odpowiedzieć w następnym wpisie.

 

            Autorem niniejszego wpisu jest adw. Mateusz Stanisławek – partner w kancelarii Gałkowski, Raczek i Partnerzy Adwokaci i Radcy Prawni w Bielsku – Białej.

            Artykuł w żadnym wypadku nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie, lecz ma tylko i wyłącznie charakter czysto informacyjny.

            W celu uzyskania pomocy lub porady prawnej w Państwa konkretnej i indywidualnej sprawie, można skontaktować się z nasza kancelarią.